Wyobraź sobie życie bez lęku. Idziesz ulicą prosto pod samochód. Nie obawiasz się, że „coś Cię przejedzie”. Nie masz alarmu wewnątrz Ciebie, który mówiłby: „stop! Zatrzymaj się!”. Czasami przychodzą do mnie ludzie chcący rozpocząć terapię i mają cel przed sobą. Tym celem jest „brak lęku”. Od razu mówię im, że jest to cel skazany na niepowodzenie. Nie da się nie odczuwać lęku. Jest to podstawowa emocja, której nie możesz po prostu wykorzenić.

Bez lęku? To niemożliwe

Odczuwają go wszyscy. Zdrowi, chorzy bez znaczenia. Niektórzy nawet pragną odczuwać pewien rodzaj „kontrolowanego lęku” np. oglądając horror lub idąc do wesołego miasteczka. Różnimy się również tolerancją na lęk. U jednych osób ledwo zdąży się pojawić i już pragną go zneutralizować. Ważne jest żeby z emocjami umieć współpracować. Traktować je z uwagą. Jeśli masz konstruktywne metody radzenia sobie z emocjami to znacząco przyczynia się do twojej harmonii wewnętrznej.

Radzenie sobie z emocjami

Nie wszyscy to potrafią. Uzależnienia są jedną z metod radzenia sobie z emocjami. Oczywiście jest to metoda, która przynosi masę szkód do życia. Pozwala jednak odciąć się od aktualnych przeżyć. Stąd „popularność” uzależnień. Często również z lękiem. Nie tylko społecznym. Zwłaszcza teraz otacza nas dużo lęku. Co będzie jak stracę pracę? Jak nie będę miał pieniędzy na opłaty? Za co kupię jedzenie? Jest to lęk, który często też nazywany jest stresem. Dużo w tym prawdy. Nie masz wpływu na to, co się dzieje. Na epidemię, na to że spotkał Cię jakiś rodzaj nieszczęścia. Ktoś Cię odrzucił, zranił, upokorzył. Nie masz na to wpływu. Masz wpływ na to jak sobie z tym radzisz.

Sztuka adaptacji, czyli przetrwają najlepiej dostosowani

Brzmi brutalnie? Tak. Prawdopodobnie masz za sobą jakieś trudne doświadczenie. To spowodowało kiełkujące w Tobie życzenie, żeby już nigdy nie czuć lęku. Bo to boli, bo to nie jest fajne, bo nie ma się gdzie skryć przed nim. Już wiesz, że to niemożliwe. Nie da się po prostu usunąć lęku z Twojej głowy. Da się do niego adaptować. Radzić sobie z nim. Są przeróżne metody stworzone do tego. Masz za sobą jakieś doświadczenia, które spowodowały, że zacząłeś unikać innych ludzi i ich oceny. Może nawet jeszcze nie jesteś świadom tych doświadczeń, które to spowodowały. Często są one spychane tak głęboko do wnętrza, że nie chcesz aby ujrzały światło dzienne. W terapii zaczynamy wyciągać je na zewnątrz. Co oczywiście strasznie boli. Nie ma co ukrywać. Zauważ, że to ukrycie ich bardzo głęboko jest Twoim sposobem na adaptacje. Schowałem je tak głęboko w sobie i zaczynam udawać, że to się nigdy nie wydarzyło. Że ludzie mnie nie skrzywdzili, że nie stało się coś co spowodowało, że zacząłem ich unikać. Nie urodziłeś się wczoraj. Twoja historia życia spowodowała, że zaczynasz się adaptować w taki sposób w jaki dziś funkcjonujesz. To znaczy zacząłeś unikać ludzi ze względu na ich krytyczne opinie i krzywdzący sposób traktowania. Jest to Twoja sztuka adaptacji. W terapii dowiadujesz się, że można inaczej.

A może lęk nie jest taki zły?

Zadziwia mnie jak wielu ludzi pragnie odciąć się od lęku. Część z tych „życzeń” opiera się na braku edukacji. Szkoła jest przystosowana aby nauczyć Cię, jakie jest średnie wydobycie ropy w krajach Bliskiego Wschodu. Ile deszczu spadło w Europie w latach 90’? Jednak ta sama szkoła nie nauczy Cię podstawowej wiedzy radzenia sobie z emocjami. Nie powie Ci, że lęk nie rośnie w nieskończoność. Że jak doświadczysz sytuacji której się boisz to nic się nie stanie. Że obawy są ok. Tak jak wszystkie inne emocje. Ciekawość prowadzi Cię do edukacji emocjonalnej.

Tak trzymaj! 🙂


Łukasz Zdebelak

Członek Polskiego Towarzystwa Terapii Poznawczej i Behawioralnej

  • psycholog – absolwent Wydziału Nauk Społecznych na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza
  • psychoterapeuta poznawczo-behawioralny w procesie certyfikacji – w trakcie Szkoły Psychoterapii Poznawczo-Behawioralnej Uniwersytetu SWPS w Poznaniu, ubiega się o Europejski Certyfikat Terapii Poznawczej i Behawioralnej (EABCT) oraz Polskiego Towarzystwa Terapii Poznawczej i Behawioralnej (PTTPB)

Zobacz także inne wpisy: